00:01 [Müzik] 00:07 Hatırlıyor musunuz? Neden deist değilim 00:09 diye bir yayın yapmıştım. Ondan sonra da 00:12 yine aynı isimle neden deist değilim 00:14 diye bir kırmızı app videosu çekmiştim. 00:16 Şimdi neden agnostik değilim? 00:19 Shotsfired. Neden agnostik değilim? Ya 00:23 da daha da doğrusu neden kendimi 00:26 agnostik olarak tanımlamıyorum? Tür türü 00:28 bir muhabbet edeceğiz. Ama bunu kırmızı 00:31 videosu yapmayı düşünmüyorum. Çünkü o 00:33 kadar uzun bir konu olduğunu 00:34 düşünmüyorum. Neden agnostik olarak 00:37 tanımlamıyorum? Neden biliyor musunuz 00:39 arkadaşlar? Neden bu konuyla ilgili 00:40 konuşma gereği hissettim? Çünkü bana 00:43 gelip de soran soru soran arkadaşlar her 00:46 zaman için diyorlar ki abi kanka ama sen 00:49 agnostiksin. Yani senin beni nasıl 00:51 tanımlandırdığın gerçekten önemli değil. 00:53 Sen öyle de gerçekten umrunda değil. 00:57 Bunda şu sebepten dolayı diyorlar. Ben 00:59 diyorum ki işin gerçeği şu arkadaşlar. 01:01 Yani kabul edersin etmezsin ama işin 01:04 gerçeği şu. Etiketler zaten çok umurumda 01:06 değil ama işin gerçeği şu. Nasıl daha 01:09 basit canlılar işte balıklar, kediler, 01:13 fareler vesaireler. Bak mikroplara 01:15 gelmedim. Mikroplara, böceklere, 01:17 karıncalara, pirelere gelmedim. Yani 01:19 onları sikret veya virüslere daha 01:21 komplike bile olsa işte balıklar ondan 01:25 sonra fareler, kediler gibi köpekler 01:27 gibi canlılar bazı şeyleri akıl 01:30 erdirebiliyor. Ancak mesela okyanusun 01:32 dibinde yaşayan bir hayvanın başka 01:35 galaksilerin varlığını fark etme 01:38 ihtimali nedir? Buna ne beyni yeter, ne 01:40 beyin kapasitesi yeter, ne de boyutu 01:43 yeter, ne de bulunduğu konumu yeter. 01:45 İşte aynı şekilde bizim de belirli 01:47 soruların cevaplarını anlamaya ve 01:50 çözmeye boyutumuz, beyin kapasitemiz, 01:53 hayal gücümüz yetmiyor. Biz sadece dünya 01:55 üzerinde var olacak kadar evrimleştik. O 01:58 yüzden bazı şeylerin ötesini bizim 02:00 beynimiz algılayamıyor. Dolayısıyla da 02:03 bizim beynimizin algılayabildiği 02:05 basitliğe indirgiyoruz. işte bir adam 02:07 yarattı gibi. Neden? İşte bir kayığı bir 02:10 adam yarattıysa 02:12 bir evreni de daha büyük bir adam 02:14 yaratmış olmalı. Çünkü bizim beynimizin 02:16 algılayabileceği basitlik o. Bunu 02:19 söylediğim zaman gerçek bu arkadaşlar. 02:21 Ve bundan dolayı da ilk başta işte 02:23 mitolojik hikayeler yazılmış. Tabii o 02:27 zamanlar galaksi vesaire hiçbir şey 02:28 bilinmiyor. İşte dünya, gökyüzü, 02:30 yıldızlar vesaire. Ondan sonra da işte 02:33 bunlar yavaş yavaş din olmuş. Dinler bu 02:35 tamamen bu yani başka hiçbir şey değil. 02:38 İşin gerçeği bu. Ha bunu şimdi söyledim 02:40 diye tak diye herkese inanmasını 02:41 beklemiyorum. Çünkü ben senelerce hatta 02:44 ateist olduktan sonra da senelerce 02:46 araştırarak düşünerek bu noktaya vardım 02:48 ve bu noktadan da değişeceğimi artık 02:50 sanmıyorum. İlk ateist olduğum dönemde 02:52 bile hatta ilk agnostik olmuştum. Hatta 02:54 agnostiyim diye geziyordum. O zaman bile 02:57 deist hala da işte tanrının kanıtı olsa 02:59 deist olabilirim şeklinde düşünüyordum. 03:01 Hatta bir tartışmada şunu dediğimi bile 03:03 hatırlıyorum. Tanrı olabilir. Yani %50 03:06 %50. Adam da demişti abi o zaman sen 03:07 agnostiksin. Şimdi ben bunu az önce 03:09 söylediğim olayı söylediğim zaman gene 03:11 diyorlar ama o ateist değil ki. O 03:13 agnostik oluyor. Neden o zaman kendimi 03:15 agnostik olarak tanımlamıyorum? 03:17 Birincisi küçük sebep. Bir şeyin kanıtı 03:19 eğer yoksa ateistik budur. Yani bir 03:22 şeyin kanıtı eğer yoksa onu yok olarak 03:23 saymaktır. Yani kesin olarak bu yoktur 03:27 demek değildir. Bu sebepten dolayı da 03:29 agnostiklik tanımına zaten gerek yok. 03:32 Zaten ateistlerin çoğu da bunu söyler. 03:33 Ama daha da önemlisi ne biliyor musunuz 03:35 arkadaşlar? Bu küçük sebep ama esas 03:37 büyük sebep. Yani kendimi agnostik değil 03:40 de ateist olarak tanımlama esas sebebim 03:42 ne biliyor musunuz? Şu: Deizm ne der? 03:46 Bir yaratıcı vardır. Ateizm ne der? Bir 03:48 yaratıcı yoktur. Değil mi? İşte 03:51 agnostiklik de ortasındadır. Bir 03:53 yaratıcı yoktur. Evet kanıtlayamayız. 03:55 Doğru. Ama arkadaşlar hepsinin bütün her 03:59 şeyi, bütün dataları düşündüğümüz zaman 04:02 bir yaratıcı yoktur ihtimali aslında çok 04:06 daha büyük. Neden daha büyük? Çünkü 04:08 arkadaşlar tarihe bakalım. Yani benim 04:11 ateist olmamın esas sebeplerinden bir 04:12 tanesi bu. Ama tabii bunu söylediğim 04:14 zaman insanlar tartışıyor. Tartıştığı 04:16 zaman abi kanıtlı o zaman diyor. Ya da 04:18 diyor ki abi diyor işte o zaman şey 04:21 söylemen lazım. İşte sebep söylemen 04:23 lazım. Ne oldu da işte oldu her şey 04:25 tesadüfen mi oldu? Hayır abiciğim. İşin 04:28 gerçeği şu. Bak bizyiz şu anda. İşin 04:30 gerçeği şu. Ne olduğunun nasıl olduğunu 04:33 anlayabilecek bizim kapasitemiz yok. Ama 04:36 işte bak tartıştığın adama bunu 04:38 söylediğin zaman 04:40 abi bu bir cevap. İşte bu bir cevap. Bu 04:42 bir cevap. Cevap cevap bu. Cevap bu. 04:44 Peki neden buna rağmen yani bizim 04:46 kapasitemiz bunu algılayamıyorsa neden 04:49 yaratıcı olmama ihtimalinin daha yüksek 04:51 olduğunu düşünüyorsun? E çünkü abiciğim 04:53 önce tarihe bakalım. Bizim 04:55 algılayamadığımız işte yıldırımdan 04:57 itibaren, güneşten itibaren 04:58 algılayamadığımız her şeye tanrı 04:60 demişiz. Hastalık tanrının gazabı 05:02 demişiz. Yıldırım tanrı yaptı demişiz. 05:04 Güneş güneş bizzat tanrı demişiz. Ya da 05:07 güneşi tanrı yarattı demişiz. Zamanında 05:10 gökyüzün tavanı olarak görmüşüz. Peki 05:12 gökyüzü neden aşağı düşmüyor? Tanrı 05:14 tutuyor demişiz. Kutsal kitaplara 05:16 yazmışız. Ayetlere yazmışız. Kolonları 05:18 olmadan, direkleri olmadan havada tutan 05:20 benim diye diyor Tanrı. Bütün bunlara 05:23 biz bilimsel açıklama koyamadığımız 05:25 dönemde tanrı yaptı demişiz. Şu anda da 05:28 ilk insan nasıl oluştu? Biz nereden 05:30 geldik? Evrenin dışında ne var? Ondan 05:32 sonra ilk evren ilk ilk ilk nasıl 05:34 oluştu? Evrenden önce ne vardı? Hatta 05:36 önce sonra kavramı bile. Çünkü biz 05:38 zamanın içindeyiz aslında. Zaman bile 05:40 göreceli. Zaman bile göreceli. K bu biz 05:43 bunu yavaş yavaş algılayabiliyoruz. Bazı 05:45 insanlar bunu bile algılayamıyor. Daha 05:47 zamanın bile göreceli olması garip 05:48 geliyor. E o zaman evren yokken çünkü 05:51 zaman evrenin içinde olan bir şey. Uzay 05:53 zaman. Evren yokken zaman da yoktu. O 05:56 zaman yokken zamandan öncesi nedir? Hadi 05:58 bakalım. Evren yokken zaman da yoktu. 06:00 Zamandan öncesi ne? Zamandan öncesi diye 06:03 bir şey olabilir mi? Algılayabiliyor 06:04 muyuz bunu? Bak yavaş yavaş yanmaya 06:07 başladı beyinler. Aynı şekilde bu 06:09 evrenin dışında bu evren, bu evrenin 06:11 sadece bir küre olmadığını nereden 06:12 biliyoruz? Ve bir o kadar daha evrenler 06:14 olmadığını nereden biliyoruz? Hiçbir 06:16 şekilde bilemiyoruz. Bilemeyiz. 06:18 Dolayısıyla bize yukarıdan evrenin 06:20 tepesinden bakan bir varlık bile olsa 06:22 onun tanrı olmak zorunda değil ki. Bize 06:24 göre sonsuz bizim algılayamayacağımız 06:27 kadar yüce bir varlık olabilir. Ama 06:28 Tanrı olmak zorunda değil ki. O da bir 06:29 canlı olabilir ve onun gibi bir sürü 06:32 varlık olabilir. Hatta canlılık bile 06:34 bizim anlayacağımız şekilde canlı olmak 06:35 zorunda bile değil. Belki onlarda ölme 06:37 bile yok. Zaten zaman bile yok. Zaman 06:40 bile bizim evrenin içinde olan bir şey. 06:43 Bu noktada evrenin dışında yani bütün bu 06:44 çözemediğimiz soruların bizim algılama 06:47 kapasitemizin çok üstünde olma ihtimali 06:49 mi daha yüksek yoksa bizim 06:51 algılayabileceğimiz şekilde bir tane 06:53 adam varmış o yapmış. Hep de adamdır 06:56 sakallı. Bir tane adam varmış o yapmış 06:59 şeklinde mi? Hangisi daha doğru? 07:01 Üçüncüsü de abi bunu da paylaşmışlar. 07:03 Demişler ki işte eskiden ben tanrıyı 07:05 görürsek evet kanıtı olab veya tanrının 07:07 kesit kanıtı olsa inanıyor inanırım 07:09 derdim. Ancak şu anda bunu demiyorum. 07:11 Ondan sonra da ayet paylaşmışlar. Onlar 07:13 gözleriyle görürler, inanmazlar vesaire 07:15 abisin. 07:17 Çünkü şu anda nasıl bir farenin en 07:20 beyinsiz bir adamla Albert Einstein'ın 07:22 arasındaki farkı anlamaya kapasitesi 07:24 yetmiyorsa bizim insanların da çok üstün 07:27 bir varlıkla tanrının arasındaki farkı 07:29 anlamaya kapasitemiz kapasitemiz yetmez. 07:32 Ateist olmanın sebeplerinden bir tanesi 07:33 de bu. Yani tanrının kanıtı olsa inanır 07:35 mısın? Tanrının kanıtı olamaz. Çünkü 07:38 tanrının kanıtı olursa bunu biz 07:40 algılayamayız. Yani bizden çok üstün bir 07:42 varlıkla tanrının arasındaki farkı 07:44 algılayamayız. Bu neden önemli? Daha 07:46 önce de söylemiştim. Amerika bir gün bir 07:48 teknoloji yapacak abi. Homelander gibi 07:50 bak çok çok böyle üstün güçleri olmasına 07:53 gerek yok. Superman güçleri ya da 07:54 Homelander güçleri olsun. Bu kadar 07:56 sakallı adam yapacak. gelecek Ort 07:58 Doğu'ya inecek diyecek ki veya 07:60 Türkiye'ye inecek diyecek ki ben 08:01 tanrıyım. %90'ı inanır. %90'ı inanır 08:04 insanların. %90 derken aslında biraz 08:06 insaflı davranıyorum yani de hadi %90'ı 08:08 olsun. %90'ı inanır. Benim gibi insanlar 08:11 çıkar. Bir dakika arkadaşlar tamam bunun 08:12 süper güçleri olabilir de bunun tanrı 08:14 olduğunu nereden biliyoruz falan deyince 08:15 bana saldırırlar biliyor musunuz? Benim 08:17 gibi insanlara saldırırlar. Ondan sonra 08:19 o Homelander gücündeki adam çıkar işte 08:22 şunu yapacaksınız, bunu yapacaksınız. 08:23 Hop tapmaya başlar ona. Tıpkı kabiledeki 08:26 adamların beyaz adam işte Afrika'daki 08:29 bilmem ne kabilesine geldiği zaman onu 08:30 tanrı sanıp tapmaya başladıkları gibi 08:32 aynısı. İşte ateş tüfeği falan. Tüfeği 08:35 falan var ya ateş çubuğu falan diyor. 08:36 Tüfeği var, şeyi var. Hani 08:39 algılayamıyorlar bile. Onun Tanrı 08:40 olmadığını algılayamıyorlar bile. O 08:42 yüzden arkadaşlar yani evet %100 böyle 08:46 hani tanrının %100 var olmadığını tabii 08:48 ki kanıtlayamazsın ama bu agnostik olma 08:51 anlamına gelmiyor. Çünkü çok 08:53 basitleştirilmiş bir şey. Tanrı kavramı 08:55 çok basitleştirilmiş. Bizim basit 08:56 beyinlerimizin algılayabileceği, basit 08:58 diye indirilmiş bir konsept yani. 09:01 Anladın mı? Yani bak tartışmada bunu 09:03 nasıl söyleyeceksin ki? Olay burada 09:05 patlıyor işte. Hadi bak. Din 09:06 tartışmasında dinin insanlar tarafından 09:09 yazıldığını, kanıtlarını gösterirsin. 09:10 İnanmazlar. O ayrı mesele. İnanmazlar 09:13 ama gösterirsin. Ama yaratıcı 09:15 tartışmasında. Şimdi bunu söylesen abi 09:18 kızıyorlar falan anlamıyorlar. Bu da 09:20 açıklama mı diyorlar. Ama öyle açıklama 09:21 işte açıklama bu. Tanrının varlığını 09:24 veya bu bütün bu saydığım insanlığın şu 09:27 anda bilmediği şeylerin büyük ihtimalle 09:29 şu anda en azından bizim anlamaya 09:30 kapasitemiz yetmiyor. Sen de diyorsun ki 09:32 hayır bir adam yaptı. Senin hiçbir 09:34 kanıtın yok ki. Sen onu kapasiteni 09:36 yetecek şekilde basitleştiriyorsun. 09:38 Deizmdeki muhabbet doğa işte kırmızı 09:40 5'te doğan anlattım ya. Adam hayatında 09:42 sadece şöyle düşünün arkadaşlar. Adam 09:44 hayatında sadece adam hiç gerçek uçak 09:47 görmemiş uçarken. Yukarıdan gerçek uçak 09:49 uçak uçarken görmemiş. Adam sadece elle 09:53 fırlatılan oyuncak uçaklardan görmüş 09:55 hayatı boyunca. 30 yaşına gelene kadar. 09:57 Tamam. Uçağın yani hayatın da duymamış 10:01 bile. Varlığının bile farkında değil. O 10:03 adam gökyüzünden geçen bir uçak görse ne 10:06 diyecek? Diyecek ki bunu görünmez bir el 10:09 taşıyor. Çünkü düşünecek lan diyecek 10:11 oyuncak uçağı bir el taşıyor. Yukarıdaki 10:13 büyük uçağı da büyük bir el taşıyor 10:15 olması lazım. Başka bir açıklaması 10:16 olamaz. Tartışır falan seninle. Adam ne 10:18 aerodinamiği bilir, ne havanın kaldırma 10:21 kuvvetini bilir, ne uçak mühendisliğini 10:24 bilir, ne mühendisliği genel olarak 10:26 bilir. Hiçbir şey bilmez. Ne jet 10:28 yakıtının ne olduğunu bilir, hiçbir şey 10:30 bilmez. Hiçbir şey bilmeyen, köyde 10:32 yaşayan ve sadece elde oyuncak uçakla 10:34 gezen bir adama gökteki uçan uçağın bir 10:38 el tarafından büyük görünmez bir el 10:41 tarafından böyle götürülmediğinin sen 10:43 anlatamazsın. Anlatamazsın. Olay bu. Her 10:46 şey de liberal tayfanın oyuncağı oldu ya 10:49 işte laiklik, sekülerlik. Hani dinsizlik 10:51 bile değil. Direkt sekülerlik maalesef.